Πλέον είμαστε όλοι εξοικειωμένοι με τους όρους «Μόδα φιλική προς το περιβάλλον, Σχεδιασμός φιλικός προς το περιβάλλον, bio – κατασκευή και βιολογικά υφάσματα.»
Ωστόσο, έχετε σκεφτεί ποτέ, τί να σημαίνουν όλα αυτά και με ποιο τρόπο εφαρμόζονται;
Εγώ προσωπικά, ήρθα σε επαφή με αυτούς τους όρους όταν ξεκίνησα τις σπουδές μου το 2002 στον κλάδο «Textile Futures» και από τότε, αυτό είχε αντίκτυπο στην οπτική μου ως δημιουργού.
Βιωσιμότητα στην ουσία σημαίνει, να δημιουργείς με τέτοιο τρόπο, έτσι ώστε να μην είσαι επιβλαβής προς το περιβάλλον ή να μην συμμετέχεις στην εξάντληση των φυσικών πόρων, υποστηρίζοντας, έτσι, να διατηρείται η ισορροπία του οικολογικού μας συστήματος.
Οι ανάγκη που υπάρχει σήμερα για χρήση υλικών, δεν πρέπει να θέσουν σε κίνδυνο το γεγονός αν οι επόμενες γενεές θα μπορέσουν να έχουν στη διάθεσή τους όλα αυτά τα προϊόντα.
Υπάρχουν τρεις βασικοί πυλώνες οι οποίοι είναι αλληλένδετοι: οικονομία, περιβάλλον, κοινωνία. Προστατεύοντας το περιβάλλον, διατηρούμε «υγιείς» τις κοινωνίες μας, περιορίζουμε τη σπατάλη φυσικών πόρων, την ενέργεια, το νερό, ενώ παράλληλα δημιουργούμε ευκαιρίες ανάπτυξης μέσω της προώθησης καινοτόμων προϊόντων. Η «Μόδα» που είναι φιλική προς το περιβάλλον προωθεί αξίες σχετικές με τον πολιτισμό και τις συνθήκες ζωής.
Στο Alexander College, στον πτυχιακό κλάδο Μόδας στο πρόγραμμα σπουδών περιλαμβάνεται το μάθημα «Creative Studio 1», το οποίο έχει σχέση με την ανακύκλωση και τη βιωσιμότητα.
Στόχος του είναι να ενθαρρυνθούν οι φοιτητές, έτσι ώστε να γίνουν πιο εφευρετικοί και να δημιουργούν projects φιλικά προς το περιβάλλον, ενώ πειραματίζονται με ποικιλία υλικών και διαδικασιών. Επιπλέον, στόχος είναι να εξοικειωθούν με χρώματα και σχέδια, με bio – τεχνικές, όπως η κατασκευή φυσικής κόλλας, ανακυκλωμένου χαρτιού, βιοπλαστικών, φυσικών χρωμάτων και ύφανσης. Αυτό αποτελεί τη βάση για την ανάπτυξη καινοτόμων αποτελεσμάτων για προώθηση της ανακύκλωσης και της βιωσιμότητας.
Η Νανα Κουλουντή και Νάσια Μάρκου, 2ετείς φοιτήτριες στον κλάδο Μόδας, μεταφέρουν τις εμπειρίες τους.
Νανά Κουλουντή
Το θέμα που επέλεξα, έχει ως βάση του την ανακύκλωση. Αποφάσισα να δημιουργήσω ένα outfit με ανακυκλώσιμα υλικά, για να δείξω ότι είναι δυνατόν να επαναχρησιμοποιούμε τα παλιά μας ρούχα, δημιουργώντας κάτι εντελώς καινούριο. Το outfit μου το έφτιαξα με πλαστικές σακούλες, οργάντζα και επαναχρησιμοποίησα το παλιό μου τζιν. Έκοψα τα υφάσματά μου σε λωρίδες και τα τοποθέτησα στην πρέσα, έτσι ώστε να δημιουργήσω κάτι καινούριο.
Στη συνέχεια, χρησιμοποίησα τις καινούριες επιφάνειες για να ετοιμαστεί το outfit. Τα υλικά αποτελούν φυσικά αναπόσπαστο κομμάτι κάθε κλάδου σχεδιασμού και έχουν αντίκτυπο στο περιβάλλον. Αποτελούν ένα σημείο εκκίνησης για αλλαγή και χρησιμεύουν παντού, στον αγρότη, το σχεδιαστή, τη μεταποιητική βιομηχανία, τον καταναλωτή, αυτόν που ανακυκλώνει κοκ. Η σπατάλη τέτοιων υλικών που καταλήγουν εν τέλη στη γη, συμβάλλει στη ρύπανση και την κλιματική αλλαγή, επηρεάζει την υγεία μας και την ισορροπία του οικοσυστήματος. Καθημερινά, εμείς οι καταναλωτές χρησιμοποιούμε διαφορετικού τύπου προϊόντα που δεν είναι φιλικά προς το περιβάλλον. Αυτά τα προϊόντα είναι φτιαγμένα από πλαστικό, χαρτί, χαρτόνι, μέταλλο, γυαλί, ελαστικό, υφάσματα, ρούχα, ξύλα και ηλεκτρονικές συσκευές.
Από την άλλη, τα υλικά που είναι φιλικά προς το περιβάλλον περιέχουν ίνες που παράγονται από φυτά (λινά ρούχα, cotton, κάνναβη, μαλλί), ξύλο (μπαμπού, άχυρο), γεο – υφάσματα, υλικά από καλλιέργειες – χόρτα, φλοιούς, μίσχους, ρίζες, σπόρους, φύλλα κλπ.
Αυτά μπορούν να χρησιμοποιηθούν με πολλούς τρόπους, να πλεκτούν, να δεθούν, να υφανθούν και να τυλιχτούν, έτσι ώστε να μετατραπούν σε υλικά φιλικά προς το περιβάλλον. Τέτοιες τεχνικές χρησιμοποιούνται στο Creative Studio 1, έτσι ώστε εμείς η νέα γενιά να εκπαιδευτούμε για να βρίσκουμε πιο οικολογικές λύσεις, επαναχρησιμοποίησης υλικών, ανακύκλωσης και μείωσης στη χρησιμοποίηση πρώτων υλών.
Νάσια Μάρκου
Ας είμαστε ειλικρινείς, ο πλανήτης μας εκπέμπει SOS εξαιτίας μας, γιατί το μόνο που κάνουμε είναι να τον μολύνουμε. Γι’ αυτό το λόγο, οι πρακτικές και τεχνικές που είναι φιλικές προς το περιβάλλον, είναι πολύ σημαντικές.
Μόλις ανακάλυψα ότι η Μόδα είναι η 2η πιο ρυπογόνος βιομηχανία, αποφάσισα να δημιουργήσω κάτι διαφορετικό: ένα ρούχο βασισμένο στο μέλι. Λόγω της ρύπανσης που προκαλούμε τη γη, ακόμα και οι μέλισσες κινδυνεύουν. Αυτό με έβαλε σε σκέψεις. Ένα τόσο μικρό, αλλά ισχυρό έντομο, που μας είναι τόσο σημαντικό για να συνεχίσουμε να ζούμε! Ακριβώς αυτή η ιδέα εξήπτε το ενδιαφέρον μου να δημιουργήσω ένα μη συμβατικό ρούχο. Χρησιμοποίησα την κηρήθρα! Ο λόγος είναι γιατί σχηματίζονται τέλεια εξάγωνα, εκεί όπου οι μέλισσες αποθηκεύουν το μέλι.
Όταν χρησιμοποίησα τη θερμική πρέσα, τα σχήματα έγιναν επίπεδα. Έτσι πέτυχα την επαναχρησιμοποίηση του υλικού. Αυτό είναι που αποκαλούμε “sustainability” στη Μόδα, και αυτή την τεχνική πρέπει να μάθουμε να τη χρησιμοποιούμε. Πρέπει να γίνει κάτι περισσότερο από «τάση», σε κοινότητες, αλλά και άτομα, ενώ οι κυβερνήσεις πρέπει να υποστηρίξουν τέτοιες πολιτικές, που μπορεί να φέρουν πραγματική αλλαγή στο περιβάλλον. Το να φροντίζουμε τα ρούχα μας, να αγοράζουμε μεταχειρισμένα, να ανταλλάζουμε με φίλους και να αγοράζουμε λιγότερα, είναι λύσεις που πρέπει να ακολουθήσει κάθε υπεύθυνος καταναλωτής.
Μαριάννα Πέγκα
Λέκτορας στον κλάδο Fashion Design του Alexander College
