Η αυξητική πορεία στη χρήση και διαθεσιμότητα της κάνναβης στην Κύπρο, αλλά και η επέκταση της κοκαΐνης και της μεθαμφεταμίνης καταγράφονται στην Ευρωπαϊκή Έκθεση για τα Ναρκωτικά 2026, τα ευρήματα της οποίας παρουσιάστηκαν την Τρίτη στη Λευκωσία, σε διάσκεψη Τύπου που παρέθεσε η Αρχή Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων Κύπρου.
Το 2024 καταγράφηκαν οκτώ άμεσοι θάνατοι οφειλόμενοι σε υπερβολική χρήση, ενώ το ιστορικό υψηλό άμεσων θανάτων από υπερβολική χρήση ήταν 17 θάνατοι και καταγράφηκε το 2020.
Ο Πρόεδρος της Αρχής Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων Κύπρου, Δρ Χρίστος Μηνά, ανέφερε ότι «η κάνναβη είναι η ισχυρότερη διατιθέμενη και χρησιμοποιούμενη ναρκωτική ουσία στον γενικό πληθυσμό, ενώ βλέπουμε αυξημένη δράση και επέκταση της κοκαΐνης και της μεθαμφεταμίνης σε όλες τους τις μορφές». Ο κ. Μηνά είπε περαιτέρω ότι «επισημαίνουμε τα καινούργια συνθετικά ή ημισυνθετικά κανναβινοειδή και τις νιταζίνες και ορφίνες από τα συνθετικά οπιοειδή. Και μένουμε, συμπερασματικά, στην πολυχρήση, τη συνδυασμένη χρήση, την υψηλή καθαρότητα και δραστικότητα, αλλά κυρίως στο άγνωστο του τι παίρνει ο χρήστης, εξ ου και οι κίνδυνοι για την προσωπική του και τη δημόσια υγεία».
Κάνναβη
Σύμφωνα με την έρευνα οι τάσεις χρήσης και διαθεσιμότητας κάνναβης να παρουσιάζουν σαφή αυξητική πορεία τα τελευταία χρόνια. Η χρήση κάνναβης στον γενικό πληθυσμό «έστω και μια φορά σε όλη τη ζωή» κατέγραψε συνεχή άνοδο, φτάνοντας στο 18% το 2023 (από 6,6% το 2006, 12,1% το 2016 και 14,1% το 2019).
Το μεγαλύτερο ποσοστό χρήσης κάνναβης «έστω και για μια φορά στη ζωή» παρατηρείται στις ηλικίες 25–34 ετών (27% το 2023) και ακολουθεί η νεολαία 15–24 ετών (21,8% το 2023).
Στον μαθητικό πληθυσμό, η χρήση «τουλάχιστον μια φορά στη ζωή» υποχώρησε στο 8% το 2024 (10% για τα αγόρια, 6,8% για τα κορίτσια), σημειώνοντας μικρή κάμψη από το υψηλό 9% που είχε καταγραφεί το 2019.
Αντίθετα, στους φοιτητές η επικράτηση της χρήσης κάνναβης είναι πολύ υψηλότερη, με το 32% να δηλώνει χρήση έστω και μια φορά, 18% κατά τον τελευταίο χρόνο και 11% κατά τον τελευταίο μήνα. Οι κατασχεθείσες ποσότητες φυτικής κάνναβης από την ΥΚΑΝ σημείωσαν εκρηκτική άνοδο τα τελευταία έτη, αγγίζοντας τα 554,2 kg το 2023 και το ιστορικό υψηλό των 617 kg το 2024.
Κοκαΐνη και μεθαμφεταμίνη
Σύμφωνα με την έρευνα οι διεγερτικές ουσίες παρουσιάζουν ανησυχητική αύξηση, με τη Λάρνακα να αναδεικνύεται σε σημείο καταγραφής υψηλών συγκεντρώσεων.
Η χρήση κοκαΐνης έστω και μια φορά στον γενικό πληθυσμό ήταν στο 2,2% το 2023. Στα λύματα (δεδομένα 2025), αν και η Κύπρος παραμένει σε χαμηλότερα επίπεδα από άλλες ευρωπαϊκές χώρες, η Λάρνακα καταγράφει την υψηλότερη συγκέντρωση (περίπου 135 mg/1000p/day), ακολουθούμενη από την Αγία Νάπα και τη Λευκωσία. Στους φοιτητές, το 4,3% δήλωσε χρήση έστω και μια φορά, 2,2% κατά τον τελευταίο χρόνο και 1,5% κατά τον τελευταίο μήνα. Οι κατασχέσεις κοκαΐνης ανήλθαν στα 52,1 kg το 2024. Το ιστορικό υψηλό των κατασχέσεων κοκαΐνης ήταν τα 182,3 kg το 2016.
«Δεν βρισκόμαστε στις κορυφές της Ευρώπης, αλλά έχουμε μια αύξηση. Αυξήθηκαν τα αιτήματα θεραπείας και τα προβλήματα με τη δημόσια υγεία, αλλά και την αυξημένη εγκληματικότητα και βία» ανέφερε ο Πρόεδρος της Αρχής Αντιμετώπισης Εξαρτήσεων Κύπρου, Δρ Χρίστος Μηνά.
Στη χρήση μεθαμφεταμίνης, ενώ καταγράφεται μείωση στη Λεμεσό, παρατηρούνται έντονες τοπικές αυξήσεις. Η Λάρνακα παρουσιάζει με διαφορά την υψηλότερη ημερήσια συγκέντρωση στα λύματα (άνω των 60 mg/1000p/day), με δεύτερη την Αγία Νάπα.
Οι κατασχέσεις μεθαμφεταμίνης, μετά το υψηλό των 8,5 kg το 2023, υποχώρησαν στα 0,5 kg το 2024.
Αιτήματα θεραπείας
Σύμφωνα με τα ευρήματα της μελέτης που παρουσιάζονται στην έκθεση, ο συνολικός αριθμός των ατόμων σε θεραπεία (ανεξαρτήτως ουσίας) έφτασε τα 1.531 άτομα το 2024. Πρόκειται για τον μεγαλύτερο αριθμό, που έχει καταγραφεί από το 2004. Η αύξηση αποδίδεται στην πραγματική άνοδο του προβλήματος, στη μεγαλύτερη διαθεσιμότητα προγραμμάτων θεραπείας, στη μείωση του στιγματισμού και στην εφαρμογή του πρωτοκόλλου παραπομπής νεαρών συλληφθέντων από την ΥΚΑΝ.
Το 2024 ξεκίνησαν θεραπεία 328 άτομα, που έκαναν χρήση κάνναβης (συνολικά 522 άτομα μαζί με όσους συνέχιζαν από προηγούμενο έτος). Άλλα 184 άτομα ξεκίνησαν θεραπεία από τη χρήση κοκαΐνης το 2024 (συνολικά 276 άτομα στο πρόγραμμα) και 73 άτομα ξεκίνησαν θεραπεία το 2024 από τη χρήση μεθαμφεταμίνης (συνολικά 122 άτομα).
Τα αιτήματα θεραπείας με κύρια ουσία χρήσης τα οπιοειδή (π.χ. ηρωίνη) ακολουθούν σταθερή φθίνουσα πορεία. Μόλις 82 άτομα ξεκίνησαν θεραπεία το 2024 (έναντι 399 το 2007). Ο εκτιμώμενος αριθμός προβληματικών χρηστών οπιοειδών μειώθηκε στους 817 το 2024 (147 Κύπριοι και 514 αλλοδαποί).
ΚΥΠΕ
